А ова е големо самото по себе – виното е дефинирачка карактеристика на нашата нација. Сите се гордееме со него, го конзумираме со мерак, се фалиме пред странците за неговата извонредност. И се чини, сите го сакаат, и сите не тапшаат по грб, дека ќе успееме. Со вакво квалитетно вино, вратите на светот  ни се отворени!

А операцијата број два е – неуспешна како прв чекор. Извадок од текстот:

„оваа веб- страна [http://www.buymacedonian.com] беше активна и на неа беа поставени промотивни материјали за околу 30 македонски вина од различни винарии. Но, за жал, во меѓувреме продажбата на веб- страната воопшто не профункционирала, па ако проверите ќе видите дека во моментов истата не е активна.

Како што објаснуваат сопствениците на фирмата која ја креираше веб- страната за потребите на винариите, причината поради која сајтот не проработел дознаваме дека бил начинот на плаќањето на порачките.Тоа беше замислено да се врши преку некој од Интернет-трансакторите кои прифаќаат плаќања на меѓународни продавачи, со оглед на тоа што македонските деловни банки не поддржуваат Интернет- трговија. А фирмата ЕСДЕ требаше да обезбеди логистички центри во странство, од каде би се доставувале порачките. Но, идејата се изјалови, а можеше да има огромен бенефит за македонските винарии.“

Како втор чекор, Маквино, во отсуство на Проектот за конкурентност на УСАИД, мора да застане на свои нозе и настанува http://www.winemk.com. Не многу голем успех и овде – слаба каталошка листа на винарии и нивни контакт информации, али без објаснување за понуда на вина и никаква продажба. „Иако постои специјален прозорец за пополнување на порачка преку Интернет, истата не функционира“ (Капитал), не води никаде.

Тоа е грешка на толку многу нивоа на квалитет на услуга. Што ако некој направи нарачка, и никогаш не добие одговор, што тоа кажува за кредибилитетот на македонските винарии? Толку ли е тешко да се тргне таа форма и линковите до неа, ако услугата е недостапна, и да не се изигра довербата на купувачот?

Се прашувам дали навистина некогаш ќе го оствариме нашиот потеницијал, кога крупните чекори се иницираат однадвор, а не од нашите винарии и индустриски играчи, и кога најпристапниот, најефтин, cost-benefit начин на промоција и продажба паѓа на колена на првата пречка. Некои продолжиле понатаму и веќе користат услуги од странски комании за промоција на вино (повторно, контактот е УСАИД).

Каде се лобистите од винариите, од лозарите да се изборат за надминување на пречките, да ги притиснат банките, да побараат отворање на ескроу сметка од Владата во НБМ (или било каде), да направат мрежа на достава и да креираат сериозен портал за онлајн (големо)продажба на вино, во светски рамки? Не е дека не е можно.